Iedereen voelt zich weleens verveeld op het werk of futloos in het dagelijks leven. Maar als die leegte te lang duurt, kan het uitgroeien tot iets serieuzers: een bore-out. In tegenstelling tot een burn-out, waar overbelasting centraal staat, draait bore-out juist om onderbelasting. En dat kan minstens zo uitputtend zijn.

Wat is een bore-out precies?

Een bore-out ontstaat wanneer je structureel te weinig uitdaging, zingeving of afwisseling ervaart in je werk of dagelijkse bezigheden. Je hebt het gevoel dat wat je doet er eigenlijk niet toe doet, dat je jezelf niet kunt laten zien, of dat je gewoonweg vastzit. Het gevolg? Je energiepeil daalt, je motivatie verdwijnt en je kunt je steeds minder betrokken voelen bij wat je doet – of bij het leven in het algemeen.

Hoe ontstaat een bore-out?

Een bore-out ontwikkelt zich meestal niet van de ene op de andere dag. Het is iets dat langzaam insluipt. Misschien werk je onder je niveau, of krijg je weinig ruimte om je talenten te benutten. Misschien voel je je overbodig, of zit je vast in een sleur waarin dagen eindeloos op elkaar lijken. Je gaat jezelf afremmen, taken rekken of afwachten in plaats van aanpakken. Wat van buitenaf misschien lijkt op gemakzucht, is vanbinnen vaak een strijd met schaamte, frustratie en verlies van zelfvertrouwen.

Ook op biologisch vlak speelt er iets mee: bij te weinig stimulatie maakt je lichaam minder dopamine aan – een stofje dat onder andere je motivatie en alertheid beïnvloedt. Het autonome zenuwstelsel blijft in ruststand, waardoor je lijf nauwelijks ‘aan’ gaat. Je voelt je sloom, afwezig of zelfs leeg vanbinnen.

Wat zijn de symptomen van een bore-out?

Een bore-out kan zich op veel verschillende manieren uiten. En hoe langer het aanhoudt, hoe sterker de klachten kunnen worden. Veelvoorkomende signalen zijn:

• Een aanhoudend gevoel van verveling of zinloosheid
• Moeite om jezelf tot actie te zetten
• Gebrek aan motivatie, zelfs voor dingen die je vroeger leuk vond
• Emotionele afstand tot je werk of omgeving
• Slaapproblemen, zoals moeilijk inslapen of juist veel slapen zonder uitgerust te zijn
• Lichamelijke klachten zoals hoofdpijn, spierpijn, vermoeidheid of buikklachten
• Prikkelbaarheid of sombere gevoelens

Soms lijken de klachten op die van een depressie, maar de oorzaak is anders. Het is daarom belangrijk om goed te kijken naar wat er speelt en waar je vastloopt.

Bore-out of burn-out? Waarom ze zoveel op elkaar lijken – en toch iets heel anders zijn

Als je dagelijks uitgeput thuiskomt, nergens echt zin in hebt en je afvraagt waar je het eigenlijk allemaal nog voor doet, denk je misschien: ik heb een burn-out. Maar wist je dat het net zo goed een bore-out kan zijn?

Een bore-out is de stille tegenhanger van een burn-out. Minder bekend, maar met klachten die opvallend veel overeenkomen. Het verschil zit niet zozeer in hoe je je voelt, maar in waarom je je zo voelt.

Zelfde gevoel, andere oorzaak

Bij een burn-out is er meestal sprake van langdurige overbelasting. Je hebt te veel gegeven, te lang doorgegaan, en nu is de tank leeg.
Bij een bore-out is het precies andersom: je hebt te weinig kunnen geven. Je dagen zijn leeg, eentonig of betekenisloos. Je wordt niet uitgedaagd, voelt je niet gezien of benut. En dat vreet aan je energie, je motivatie en uiteindelijk zelfs aan je zelfvertrouwen.

Beide kunnen leiden tot:

• Vermoeidheid of lusteloosheid
• Prikkelbaarheid of somberheid
• Slaapproblemen
• Lichamelijke klachten zoals hoofdpijn of spanning
• Concentratieproblemen
• Terugtrekgedrag of emotionele uitputting

Maar terwijl je bij een burn-out vaak overloopt, voelt een bore-out eerder als leeglopen. Alsof je langzaam verdwijnt uit jezelf en je omgeving.

Waarom het verschil belangrijk is

Een burn-out en een bore-out hebben misschien dezelfde gevolgen, maar vragen om een andere aanpak. Bij een burn-out helpt rust en grenzen stellen. Bij een bore-out heb je juist nieuwe prikkels, zingeving en richting nodig. Als je die nuance mist, kun je blijven hangen in hetzelfde patroon – ondanks goede bedoelingen.

Daarom is het zo waardevol om samen met een therapeut of counsellor te onderzoeken:
Waar komt mijn vermoeidheid vandaan? Ben ik te veel van mezelf kwijtgeraakt in drukte… of in leegte?